Το Ελ Σαλβαδόρ είναι η μικρότερη αλλά και η πιο πολυπληθής χώρα της Κεντρικής Αμερικής. Συχνά το παραλείπουν ακόμα και σε ένα μακρύ ταξίδι στην περιοχή, αλλά στην πραγματικότητα έχει πολλά να προσφέρει από κάθε άποψη: παρθένα δάση, παραλίες και αρχαιολογικούς χώρους.
Όπως και η γειτονική Ονδούρα, το βαφτίζουν «υπερβολικά επικίνδυνο», αλλά, έξω από τις μεγάλες πόλεις, η χώρα είναι εξαιρετικά ασφαλής και οι ντόπιοι είναι από τους πιο ευγενικούς και φιλόξενους ανθρώπους της περιοχής.
Πέρασα κάνα δυο εβδομάδες ταξιδεύοντας με σακίδιο στην πλάτη στο Ελ Σαλβαδόρ και σε αυτόν τον οδηγό θα βρεις πάρα πολλές χρήσιμες συμβουλές για να οργανώσεις όσο το δυνατόν καλύτερα το ταξίδι σου.
Γρήγορο μενού

Στους δρόμους του Suchitoto.
Στο Ελ Σαλβαδόρ υπάρχουν δύο καλά διαχωρισμένες εποχές:
Η περίοδος των βροχών, που διαρκεί από τον Μάιο έως τον Νοέμβριο, χαρακτηρίζεται από καταιγίδες που συγκεντρώνονται κυρίως το απόγευμα και που συνήθως δεν διαρκούν πάνω από λίγες ώρες. Οι πιο ζεστοί και υγροί μήνες είναι ο Μάρτιος και ο Απρίλιος.
Η ξηρή περίοδος διαρκεί από τον Νοέμβριο έως τον Απρίλιο και είναι σε γενικές γραμμές η καλύτερη περίοδος για να πας στο Ελ Σαλβαδόρ, αλλά προφανώς και η πιο ακριβή και πολυσύχναστη.
Εγώ επισκέφτηκα τη χώρα τον Αύγουστο και ειλικρινά οι σύντομες απογευματινές μπόρες δεν ήταν ποτέ μεγάλο πρόβλημα.
Όσοι έχουν ιταλικό διαβατήριο λαμβάνουν τουριστική βίζα διάρκειας 90 ημερών τη στιγμή που μπαίνουν στη χώρα (οι κανόνες εξαρτώνται από την υπηκοότητά σου, οπότε έλεγξε τι ισχύει για σένα).
Σημείωση: Το Ελ Σαλβαδόρ, μαζί με τη Γουατεμάλα, την Ονδούρα και τη Νικαράγουα, ανήκει στη CA-4, μια συμφωνία ανάμεσα σε αυτές τις τέσσερις χώρες που προβλέπει μέγιστη διαμονή 90 ημερών. Αν λοιπόν, για παράδειγμα, περάσεις 40 ημέρες στη Νικαράγουα, μετά πας στην Ονδούρα για άλλες 20 ημέρες και στο Ελ Σαλβαδόρ για άλλες 20 πριν μπεις στη Γουατεμάλα, αυτό σημαίνει ότι θα σου δοθούν μόνο 10 ημέρες βίζα τη στιγμή που θα μπεις στη Γουατεμάλα.
Μπορείς να ανανεώσεις τη βίζα για άλλες 90 ημέρες για ολόκληρη την περιοχή απλώς περνώντας τα σύνορα προς το Μεξικό ή το Μπελίζ στα βόρεια και προς την Κόστα Ρίκα στα νότια, οδικώς ή φτάνοντας από οποιαδήποτε άλλη χώρα αεροπορικώς, ακόμα και την ίδια μέρα, κάνοντας το λεγόμενο «visa run».
Εναλλακτικά, μπορείς να ανανεώσεις τη βίζα για άλλες 90 ημέρες σε ένα γραφείο μετανάστευσης μιας από τις τέσσερις χώρες· η διαδικασία αυτή μπορεί να γίνει μόνο μία φορά και το κόστος διαφέρει ανάλογα με τη χώρα.
Το Ελ Σαλβαδόρ επίσημα απαιτεί εμβολιασμό κατά του κίτρινου πυρετού αν έχεις βρεθεί πρόσφατα σε χώρα με κίνδυνο (μεγάλο μέρος της Νότιας Αμερικής και της κεντρικής Αφρικής). Ο έλεγχος αυτός φαίνεται να γίνεται κατά το δοκούν, αλλά αν έρχεσαι από μία από αυτές τις χώρες, ο εμβολιασμός είναι σκόπιμος ώστε να αποφύγεις προβλήματα. Η ηπατίτιδα Α και η ηπατίτιδα Β συνιστώνται πάντα.
Για ενημερωμένες πληροφορίες για βίζες και άλλα, σου προτείνω να ελέγξεις τις ταξιδιωτικές πληροφορίες του υπουργείου εξωτερικών της χώρας σου (για παράδειγμα, τη σελίδα του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών για τη συγκεκριμένη χώρα).

Εγκαταλελειμμένη σχολή τέχνης στη Σάντα Άνα.
Σε αυτόν τον οδηγό θα βρεις συχνά αναφορές σε τιμές, οπότε, για να είμαστε σαφείς, να ξέρεις ότι στο Ελ Σαλβαδόρ το επίσημο νόμισμα είναι, από το 2001, το αμερικανικό δολάριο. Η ισοτιμία είναι περίπου 1€ = 1.12$. Για την τρέχουσα ισοτιμία σου προτείνω να ρίξεις μια ματιά σε αυτή τη σελίδα.
Όπως βλέπεις από τον χάρτη, το Ελ Σαλβαδόρ, που ήδη από μόνο του είναι μια πραγματικά μικρή χώρα, συγκεντρώνει όλα τα κύρια αξιοθέατά του στα δυτικά, με αποτέλεσμα οι μετακινήσεις να μην είναι ποτέ πολύ μεγάλες.

Σημείωση: Πολλές φορές στη διάρκεια του οδηγού θα βρεις συνδέσμους προς το https://www.alltrails.com/. Αν θέλεις να χρησιμοποιήσεις την πλοήγηση εκτός σύνδεσης απευθείας από την εφαρμογή του Alltrails, πρέπει να αναβαθμίσεις στην έκδοση pro. Μπορείς όμως να παρακάμψεις το πρόβλημα κατεβάζοντας τις συντεταγμένες από την έκδοση desktop του ιστότοπου σε μορφή «Google Earth KML» και ανεβάζοντάς τες στη συνέχεια στο Organic Maps, που είναι απ’ όλα μία από τις αγαπημένες μου εφαρμογές για ταξίδια.
Η πρωτεύουσα του Ελ Σαλβαδόρ είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Κεντρικής Αμερικής μετά την Πόλη της Γουατεμάλας. Η πόλη δεν έχει πολλά να προσφέρει και φέρει ακόμα τις πληγές του μακροχρόνιου εμφυλίου πολέμου και των σεισμών του 1986 και του 2001. Στα περίχωρα υπάρχουν πάντως μερικά ενδιαφέροντα αξιοθέατα.
Κάποτε θεωρούνταν μέρος που έπρεπε να αποφεύγεις, αλλά το ιστορικό κέντρο της πόλης και ειδικά η περιοχή γύρω από την Plaza Gerardo Barrios (Google Maps) και την Plaza Morazán (Google Maps) είναι σήμερα ένα ευχάριστο μέρος για βόλτα. Εκμεταλλεύσου την ευκαιρία να θαυμάσεις κτίρια όπως το Εθνικό Παλάτι (Google Maps) και το εμβληματικό Εθνικό Θέατρο του Σαν Σαλβαδόρ (Google Maps). Μη χάσεις την Iglesia el Rosario (Google Maps), ένα μοναδικό αρχιτεκτονικό κόσμημα.
Για μια εμπειρία πολυτελούς γειτονιάς, επισκέψου την Colonia San Benito (Google Maps), μέρος της Zona Rosa. Παρότι δεν προσφέρει πολλά συγκεκριμένα αξιοθέατα, η ευχάριστη ατμόσφαιρά της την κάνει μια περιοχή ωραία για εξερεύνηση με τα πόδια.
Η Puerta del Diablo (Google Maps) είναι ένας ιερός χώρος που βρίσκεται κοντά στο Σαν Σαλβαδόρ και χρησιμοποιούνταν παλιά από τους Μάγια για θυσιαστικές τελετές. Η ανάβαση είναι απότομη αλλά όχι πολύ μεγάλη. Από την κορυφή έχεις εξαιρετική θέα στην πρωτεύουσα και σε μερικά ηφαίστεια στο βάθος. Επίσης, αν σε ενδιαφέρει, μπορείς να κάνεις μια σειρά από δραστηριότητες, όπως αναρρίχηση και ζιπλάινινγκ.
Για να φτάσεις στην Puerta del Diablo: από το κέντρο πάρε το λεωφορείο με αριθμό 12 που περνά κατά μήκος της Avenida Cuscatlan, περίπου 40 λεπτά, 0,30 $.
Το Volcan el Boquerón, γνωστό και ως Volcan de San Salvador (Google Maps), είναι ένας γιγαντιαίος ηφαιστειακός κρατήρας πλάτους περίπου 5 χλμ. και βάθους 558 μ. Η είσοδος στο πάρκο κοστίζει 2 $ και υπάρχουν κάνα δυο καλά σηματοδοτημένα μονοπάτια. Το κύριο οδηγεί σε μια σειρά από σημεία θέας και δεν είναι πολύ μακρύ (περίπου μία ώρα), ενώ, αν θέλεις, μπορείς και να κατέβεις στον κρατήρα (All Trails).
Το λεωφορείο που πρέπει να πάρεις ξεκινά από έναν πλαϊνό δρόμο κοντά στο εμπορικό κέντρο «Plaza Marilot», περνά κάθε είκοσι λεπτά και κοστίζει 0,50 $, σε αφήνει σε απόσταση περίπου 1 χλμ. από την είσοδο του πάρκου.

Ο κρατήρας του ηφαιστείου Boquerón.
Το Joya de Cerén (Google Maps) είναι ένας αρχαιολογικός χώρος που έχει ανακηρυχθεί από την UNESCO Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς. Πρόκειται για ένα χωριό των Μάγια που διατηρήθηκε με εξαιρετικό τρόπο χάρη σε μια ηφαιστειακή έκρηξη που το έθαψε κάτω από στάχτη πάνω από 1.400 χρόνια πριν, και γι’ αυτό ονομάζεται «η Πομπηία της Αμερικής».
Έχουν αποκαλυφθεί καμιά δεκαριά κτίρια και ειλικρινά μία ωρίτσα είναι κάτι παραπάνω από αρκετή για να επισκεφτείς τον χώρο. Η είσοδος κοστίζει 10 $, κλειστό τη Δευτέρα.
Ο χώρος βρίσκεται περίπου στα μισά της διαδρομής ανάμεσα στο Σαν Σαλβαδόρ και τη Σάντα Άνα και μπορείς να τον επισκεφτείς σε μονοήμερη εκδρομή από και τις δύο πόλεις ή, για να γλιτώσεις χρόνο, να τον επισκεφτείς ενώ μετακινείσαι από τη μία πόλη στην άλλη, αφήνοντας τις αποσκευές σου στην είσοδο.
Από το terminal Occidente του Σαν Σαλβαδόρ πάρε το λεωφορείο με προορισμό το Opico, περίπου μιάμιση ώρα, 0,50 $. Από τη Σάντα Άνα, αντίθετα, πάρε τα λεωφορεία 201 ή 202 με προορισμό το Σαν Σαλβαδόρ, ζήτα από τον οδηγό να σε αφήσει στη διασταύρωση που οδηγεί στο Joya de Cerén και περίμενε το λεωφορείο 108 που έρχεται από το Σαν Σαλβαδόρ.

Ο αρχαιολογικός χώρος Joya de Cerén.
Διαμονή στο Σαν Σαλβαδόρ
Το La zona Hostel είναι ένα καλό hostel στην Colonia San Benito.
Να μιλήσουμε ξεκάθαρα: το Ελ Σαλβαδόρ δεν έχει ακτογραμμή που να αξίζει αναφοράς για όποιον ψάχνει λευκές αμμουδιές και κρυστάλλινα νερά, αλλά υπάρχουν πάρα πολλές δυνατότητες για όποιον ψάχνει καλές συνθήκες για σερφ ή θέλει να μάθει.
Ο πιο δημοφιλής προορισμός ανάμεσα σε ταξιδιώτες και τουρίστες είναι αναμφίβολα το El Tunco· προσωπικά δεν έχω επισκεφτεί το χωριό, γιατί δεν είμαι λάτρης του σερφ. Αν όμως ψάχνεις μια τοποθεσία για σερφ με εξαιρετική νυχτερινή ζωή, τότε μην ψάχνεις παραπέρα.
Μια φίλη μου μού είχε προτείνει να επισκεφτώ τους κοντινούς καταρράκτες Tamanique, σε περίπτωση που αποφάσιζα να περάσω από το El Tunco. Σε αυτή τη σελίδα θα βρεις πολλές ιδέες σε περίπτωση που αποφασίσεις να επισκεφτείς το El Tunco.

Η παραλία του El Tunco.
Είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του Ελ Σαλβαδόρ και με διαφορά η τουριστική πρωτεύουσα της χώρας, με πάρα πολλές δραστηριότητες στα περίχωρα.
Η Σάντα Άνα, σε αντίθεση με το Σαν Σαλβαδόρ, διατηρεί αρκετά κτίρια της αποικιακής εποχής και αξίζει να εξερευνήσεις το ιστορικό της κέντρο για κάνα δυο ώρες, ιδιαίτερα τον καθεδρικό ναό (Google Maps) και το θέατρο (Google Maps) που βρίσκονται και τα δύο στην κεντρική πλατεία.
Σου προτείνω επίσης να ρίξεις μια ματιά στην παλιά σχολή τέχνης (Google Maps), πλέον εγκαταλελειμμένη, που βρίσκεται απέναντι από το Parque Colon· η είσοδος είναι δωρεάν, αρκεί να γράψεις το όνομά σου στην είσοδο.
Το ηφαίστειο είναι αναμφίβολα το αξιοθέατο νούμερο ένα της Σάντα Άνα· μέσα στον κρατήρα βρίσκεται μια θειούχα λίμνη με ένα πραγματικά απίστευτο τιρκουάζ χρώμα. Επίσης, έχεις εξαιρετική θέα τριγύρω, καθώς το ηφαίστειο Σάντα Άνα είναι η ψηλότερη κορυφή της χώρας.
Το ηφαίστειο βρίσκεται μέσα στο εθνικό πάρκο Cerro Verde και μπορείς να πας άνετα μόνος σου. Μόλις φτάσεις στην είσοδο του πάρκου, όμως, πρέπει να συμμετάσχεις στο tour με συνοδεία αστυνομίας που ξεκινά κάθε πρωί στις 11:00 (στο παρελθόν έχουν γίνει ληστείες στο μονοπάτι). Η πεζοπορία δεν είναι ιδιαίτερα απαιτητική αν έχεις αρκετά καλή υγεία, περίπου μιάμιση ώρα για την ανάβαση και λίγο λιγότερο από μία ώρα για την κατάβαση (All Trails). Επειδή πρόκειται για ένα μοναδικό tour στο οποίο είναι υποχρεωμένοι να συμμετάσχουν όλοι, προσπάθησε να αποφύγεις τα σαββατοκύριακα.
Το λεωφορείο από τη Σάντα Άνα φτάνει κατευθείαν στην είσοδο και ξεκινά κάθε μέρα στις 7:30 από το Terminal Vencedora (Google Maps), λεωφορείο με αριθμό 248, λίγο λιγότερο από 2 ώρες, 0,90 $. Η είσοδος στο πάρκο Cerro Verde κοστίζει 3 $, 1 $ να πληρώσεις στον ξεναγό και 1 $ για να διασχίσεις μια ιδιωτική ιδιοκτησία, 6,80 $ για ολόκληρη την εκδρομή. Το λεωφορείο επιστρέφει στη Σάντα Άνα στις 16:00.
Ένας χρήστης (ευχαριστώ, Marco!) μου επισήμανε ότι προστέθηκε ένα ακόμα κόστος: τώρα οι ξένοι, εκτός από τα έξοδα που μόλις ανέφερα, πρέπει να πληρώσουν 6 $ στον σταθμό των δασοφυλάκων (Estación guardaparque), ενώ οι ντόπιοι και οι κάτοικοι της χώρας έχουν έκπτωση (3 $).

Ο κρατήρας του ηφαιστείου Σάντα Άνα.
Πρόκειται για μια διαδρομή που διασχίζει αρκετά πραγματικά χαριτωμένα ορεινά χωριουδάκια, περιτριγυρισμένα από φυτείες καφέ και παρθένο δάσος. Πολλοί αποφασίζουν να περάσουν μερικές μέρες σταματώντας στις διάφορες στάσεις, αλλά μπορείς άνετα να την κάνεις σε μία μέρα, κάνοντας τα εξής.
Ξεκίνα με ένα λεωφορείο προς το Juayua (ιδανικά Κυριακή, όταν γίνεται το «food festival»), επισκέψου τον κοντινό καταρράκτη La Calera (Google Maps), που βρίσκεται περίπου 2 χλμ. έξω από το χωριό. Γύρνα στο χωριό και πάρε το λεωφορείο προς την Apaneca, όπου μπορείς να επισκεφτείς τη γειτονική Laguna Verde (Google Maps), υπάρχουν φορτηγάκια pick-up που πηγαινοέρχονται για 0,25 $.
Από την Apaneca πάρε στη συνέχεια το λεωφορείο προς το Concepcion de Ataco, απόλαυσε το χωριουδάκι και τη μικρή κεντρική πλατεία (Google Maps), και από εκεί συνέχισε προς την τελευταία στάση, το Ahuachapan, πριν γυρίσεις στη Σάντα Άνα.
Συνολικό κόστος των λεωφορείων για ολόκληρη τη μέρα 2,40 $. Υπάρχουν συχνές συνδέσεις ανάμεσα στα διάφορα χωριά.

Ο καταρράκτης La Calera.
Tazumal
Το αρχαιολογικό πάρκο Tazumal (Google Maps) είναι αναμφίβολα ένας από τους πιο εντυπωσιακούς χώρους του Ελ Σαλβαδόρ, καθώς και ο μεγαλύτερος ναός των Μάγια της περιοχής, αν και απέχουμε πολύ από χώρους όπως το Τικάλ, το Κοπάν ή το Τεοτιουακάν. Αν βρίσκεσαι στη Σάντα Άνα, τότε σκέψου να τον επισκεφτείς.
Η είσοδος στο πάρκο, που είναι ανοιχτό από Δευτέρα έως Κυριακή από τις 9:00 έως τις 16:00, κοστίζει μόνο 5 $ και περιλαμβάνει το μικρό μουσείο που βρίσκεται δίπλα. Εκεί φτάνεις εύκολα με λεωφορείο από τη Σάντα Άνα, παίρνοντας το λεωφορείο 218, μισή ώρα περίπου, 0,30 $.
Για να κλείσω, η Λίμνη Coatepeque (Google Maps), που βρίσκεται στα μισά της διαδρομής ανάμεσα στο ηφαίστειο και την πόλη Σάντα Άνα, είναι ένας ακόμα δημοφιλής προορισμός στον οποίο όμως δεν έχω πάει. Φτάνεις εύκολα με λεωφορείο από τη Σάντα Άνα, αλλά φαίνεται ότι η πρόσβαση στην όχθη δεν είναι εύκολη, καθώς υπάρχουν πάρα πολλές ιδιωτικές ιδιοκτησίες. Καλό είναι να ρωτήσεις σε ένα ξενοδοχείο ή εστιατόριο. Η λίμνη είναι η καλντέρα ενός ηφαιστείου που δεν είναι πια ενεργό και από τις φωτογραφίες φαίνεται πραγματικά χαριτωμένη. Σε αυτή τη σελίδα μπορείς να βρεις έναν πλήρη οδηγό.

Τα ερείπια του Tazumal.
Διαμονή στη Σάντα Άνα
Το Hostal Casa Verde είναι ένα hostel που το συστήνουν όλοι και όχι τυχαία έχει βαθμολογία 9,8 στα 10, αλλά όταν ήμουν στη Σάντα Άνα ήταν πλήρως κλεισμένο και επέλεξα το Casa Frolaz… δεν θα μπορούσα να είμαι πιο ευχαριστημένος! Τα δύο αδέλφια που διευθύνουν το hostel είναι υπέροχοι άνθρωποι, ένα απόγευμα με κάλεσαν στο σπίτι ενός φίλου τους να δοκιμάσω διάφορα είδη καφέ και την επόμενη μέρα σε δείπνο στο σπίτι άλλων φίλων. Φανταστικό!
Μετάβαση στη Σάντα Άνα
Από το terminal de Occidente του Σαν Σαλβαδόρ υπάρχουν λεωφορεία περίπου κάθε 15 λεπτά. Αν έρχεσαι από τη Γουατεμάλα, ρίξε μια ματιά στην ενότητα «Πέρασμα των συνόρων Ελ Σαλβαδόρ – Γουατεμάλα» πιο κάτω.
Οργανώνεις το ταξίδι; Αν δεν έχεις κάνει ακόμα ασφάλεια, εδώ θα βρεις τον οδηγό μου για τις καλύτερες ταξιδιωτικές ασφάλειες. Αν την αγοράσεις μέσα από τους συνδέσμους του οδηγού, στηρίζεις αυτόν τον ιστότοπο χωρίς καμία επιπλέον επιβάρυνση.
Χαμένο ανάμεσα στα βουνά του Ελ Σαλβαδόρ, το «Suchi» – όπως το λένε οι ντόπιοι – είναι πιθανώς το καλύτερα διατηρημένο παράδειγμα αποικιακής αρχιτεκτονικής σε ολόκληρη τη χώρα.
Το χωριουδάκι είναι τόσο χαριτωμένο όσο και μικρό, οπότε μία ή δύο μέρες είναι κάτι παραπάνω από αρκετές. Κατά τη διάρκεια της παραμονής σου θα μπορούσες να κατέβεις ως τη λίμνη Suchitlan – όχι ιδιαίτερα εντυπωσιακή – ή να επισκεφτείς τον κοντινό καταρράκτη Los Tercios (Google Maps) όπου υπάρχουν ενδιαφέροντες βραχώδεις σχηματισμοί.

Το φωτογενές Suchitoto.
Διαμονή στο Suchitoto
Δεν υπάρχουν πολλές επιλογές στο διαδίκτυο, αλλά υπάρχουν αρκετές όταν φτάσεις στο μέρος. Εγώ έμεινα στο Posada Blanca Luna, πραγματικά χαριτωμένο και εξαιρετικά φθηνό, 6 $ τη νύχτα για ένα ιδιωτικό δωμάτιο με κοινόχρηστο μπάνιο.
Μετάβαση στο Suchitoto
Από το Σαν Σαλβαδόρ πάρε το απευθείας λεωφορείο 129 από το terminal Oriental, περίπου μιάμιση ώρα, 0,90 $. Αν, αντίθετα, έρχεσαι από τα σύνορα με την Ονδούρα (El Poy), πάρε οποιοδήποτε λεωφορείο με προορισμό το Σαν Σαλβαδόρ ή που περνά από το Aguilares, όπου στη συνέχεια πρέπει να αλλάξεις λεωφορείο προς το Suchitoto.
Το La Palma, κοντά στα σύνορα με την Ονδούρα, είναι ένα χωριουδάκι γνωστό επειδή ένας καλλιτέχνης διεθνούς φήμης, ο Fernando Llort, πέρασε εκεί αρκετά χρόνια διδάσκοντας το στιλ του στους κατοίκους του τόπου, που μέχρι σήμερα στο μεγαλύτερο μέρος τους ζουν από την τέχνη.
Απλώς πέρασα από το χωριό με λεωφορείο, αλλά μου έδωσε την εντύπωση ότι είναι πραγματικά γοητευτικό, με πολύχρωμες τοιχογραφίες παντού. Ίσως αξίζει να σταματήσεις για κάνα δυο ώρες ή για μία νύχτα, ειδικά αν συνεχίζεις προς την Ονδούρα ή αντίστροφα, καθώς το La Palma βρίσκεται στον κεντρικό δρόμο που συνδέει τις δύο χώρες.
Για να κλείσω την ενότητα για το τι να κάνεις και να δεις στο Ελ Σαλβαδόρ, σου επισημαίνω αυτό το ενδιαφέρον άρθρο στα αγγλικά που εξηγεί αναλυτικά πώς να επισκεφτείς το εθνικό πάρκο El Imposible με δική σου οργάνωση.

Στους δρόμους του La Palma.
Αυτά είναι τα σύνορα που πρέπει να περάσεις αν σκοπεύεις να φτάσεις στα ερείπια του Κοπάν· αν όμως θέλεις να περάσεις τα σύνορα στα νότια προς την Τεγκουσιγκάλπα ή απευθείας στη Νικαράγουα, ρίξε μια ματιά σε αυτό το άρθρο.
Από το terminal de Oriente του Σαν Σαλβαδόρ πάρε το λεωφορείο 119 με προορισμό την παραμεθόρια πόλη El Poy, περίπου 4 ώρες. Όταν φτάσεις στο El Poy, πέρασε τα σύνορα με τα πόδια και πάρε στη συνέχεια ένα κοινόχρηστο ταξί προς το Nueva Ocotepeque (10 L), απ’ όπου υπάρχουν λεωφορεία προς το La Entrada (4 ώρες, 120 L). Από το La Entrada υπάρχουν συχνά λεωφορεία προς το Copan Ruinas (2 ώρες, 70 L). Προσπάθησε να ξεκινήσεις νωρίς το πρωί.
Ταξιδιωτικός οδηγός για την Ονδούρα
Από τον σταθμό λεωφορείων της Σάντα Άνα πάρε το λεωφορείο 236 με προορισμό την παραμεθόρια πόλη San Cristobal, με αναχωρήσεις περίπου κάθε 20 λεπτά, μία ώρα διαδρομή. Αφού περάσεις τα σύνορα υπάρχουν λεωφορεία με προορισμό την Πόλη της Γουατεμάλας, περίπου 4 ώρες, 50 Q. Αν, αντίθετα, προτιμάς να πας απευθείας στην Antigua, ρίξε μια ματιά εδώ: από τη Σάντα Άνα στην Antigua με λεωφορείο.
Σημείωση: Υπάρχουν επίσης τουριστικά λεωφορειάκια και διεθνή λεωφορεία που καλύπτουν τις διαδρομές, αλλά είναι με διαφορά πιο ακριβά.
Αν δεν είσαι λάτρης του σερφ, κατά τη γνώμη μου την ακτή μπορείς άνετα να την παραλείψεις και να επικεντρωθείς απλώς στο Σαν Σαλβαδόρ και τη Σάντα Άνα, με, ίσως, μία νύχτα στο Suchitoto.
Μου αρέσει να εξερευνώ τις χώρες σε βάθος, αλλά ειλικρινά νομίζω ότι μία εβδομάδα αρκεί για να επισκεφτείς αυτά που, όπως έχουν τα πράγματα τώρα, είναι τα κυριότερα σημεία ενδιαφέροντος.

Σαν Σαλβαδόρ (2 νύχτες)
Ημέρες 1–2:
Επισκέψου το Volcan el Boquerón και την Puerta del Diablo.
Σάντα Άνα (4 νύχτες)
Ημέρα 3:
Άφησε το Σαν Σαλβαδόρ με τις αποσκευές σου, επισκέψου το Joya de Cerén και συνέχισε μετά προς τη Σάντα Άνα.
Ημέρα 4:
Ανέβα στο ηφαίστειο Σάντα Άνα.
Ημέρα 5:
Κάνε τη Ruta de las Flores.
Ημέρα 6:
Αρχαιολογικός χώρος Tazumal.
Suchitoto (1 νύχτα)
Ημέρα 7:
Μέρα χαλάρωσης στα σοκάκια του Suchitoto.
Αν σε ενδιαφέρει να κάνεις σερφ ή να περάσεις κάποιες μέρες στη θάλασσα (μην περιμένεις εντυπωσιακές παραλίες), τότε πρόσθεσε κάνα δυο μέρες μέχρι να συμπληρώσεις ένα δρομολόγιο 10 ημερών ή δύο εβδομάδων.
Τα λεωφορεία είναι με διαφορά ο πιο οικονομικός και πρακτικός τρόπος για να μετακινείσαι μέσα στη χώρα· τα τοπικά λεωφορεία ονομάζονται «chicken bus» και είναι ουσιαστικά παλιά σχολικά λεωφορεία από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά, που μερικές φορές μπορεί να έχουν πολύ κόσμο, αλλά σε γενικές γραμμές δεν είναι τόσο άσχημα και, πάνω απ’ όλα, είναι εξαιρετικά φθηνά.
Τα λεωφορεία είναι γενικά ασφαλή, αν και να θυμάσαι ότι, ως τουρίστας, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος να γίνεις στόχος· χρησιμοποίησε την κοινή λογική και πρόσεχε τις αποσκευές σου.
Για να δεις τα δρομολόγια προς τους κυριότερους τουριστικούς προορισμούς, προτείνω αυτόν τον ιστότοπο.

Ένα τυπικό «chicken bus».
Τα ταξί θεωρούνται ασφαλή και σε ορισμένες περιοχές, ειδικά στο Σαν Σαλβαδόρ, είναι η μόνη επιλογή χωρίς ρίσκο. Δεν χρησιμοποιούνται ταξίμετρα, γι’ αυτό κανόνισε την τιμή πριν ξεκινήσεις, ώστε να τα ξεκαθαρίσεις από την αρχή και να αποφύγεις περιττές διαφωνίες.
Το ωτοστόπ θεωρείται ασφαλές στις αγροτικές περιοχές, όπου είναι συνηθισμένο να βλέπεις κόσμο στην καρότσα των πικάπ. Περπατώντας στον δρόμο μέσα στο πάρκο Cerro Verde, κάποιοι ντόπιοι με άφησαν να ανέβω στην καρότσα χωρίς καν να τους το ζητήσω.
Η διαμονή είναι φθηνή, με κοιτώνες σε hostel που κοστίζουν κατά μέσο όρο 5–10 δολάρια και ιδιωτικά δωμάτια που κοστίζουν 10–15. Δεν έχουν όλα τα hostel κουζίνα. Τα «hospedaje» ή «posada» είναι γενικά μικρά ξενοδοχεία οικογενειακής διαχείρισης, συχνά φθηνότερα από τα hostel.
Για ξενοδοχεία καλού επιπέδου περίμενε να πληρώσεις γύρω στα 30 $ τη νύχτα.
Το φαγητό είναι πραγματικά φθηνό, ειδικά το μεσημέρι στα τοπικά εστιατόρια «comedor», όπου μπορείς να βρεις ένα πλήρες μενού για λιγότερο από 3 $. Κατά τη διάρκεια της παραμονής σου στο Ελ Σαλβαδόρ πρέπει οπωσδήποτε να δοκιμάσεις τις «pupusas», ένα ζυμάρι από αλεύρι καλαμποκιού ή ρυζιού που συνήθως γεμίζει με φασόλια, κρέας και τυρί, αλλά υπάρχουν διάφορα είδη. Ψήνονται όλα μαζί σε μια λαδωμένη πλάκα. Είναι πεντανόστιμες και μπορείς να τις βρεις για λιγότερο από 0,50 $ η μία, φάε 2–3 και θα χορτάσεις!

Οι πεντανόστιμες Pupusas.
Τα λεωφορεία είναι εξαιρετικά φθηνά, κατά τη γνώμη μου τα φθηνότερα σε ολόκληρη την Κεντρική Αμερική μαζί με τη Νικαράγουα. Με τις τοπικές μετακινήσεις, τα λεγόμενα «chicken bus», περίμενε να πληρώσεις λιγότερο από 1 $ για κάθε ώρα διαδρομής.
Από την άλλη, τα τουριστικά λεωφορειάκια, για παράδειγμα η Ticabus, και τα λεωφορεία μεγάλων αποστάσεων προς άλλες χώρες είναι πολύ πιο ακριβά.
Για να μειώσεις τις προμήθειες συναλλάγματος και ανάληψης, εδώ θα βρεις τον οδηγό μου για τις καλύτερες ταξιδιωτικές κάρτες.
Είναι το Ελ Σαλβαδόρ ασφαλές; Σε γενικές γραμμές ναι, αλλά, λίγο-πολύ όπως οι γειτονικές Ονδούρα και Γουατεμάλα, αν κοιτάξεις τις στατιστικές σου έρχεται να σκεφτείς ακριβώς το αντίθετο.
Πρέπει όμως να πούμε ότι όλη η βία για την οποία ακούς σχετίζεται κυρίως με τις συγκρούσεις ανάμεσα στις διάφορες συμμορίες που είναι γνωστές ως «maras», και δύσκολα έχουν να κάνουν με τους τουρίστες ή γενικά με τις τουριστικές περιοχές. Παρ’ όλα αυτά, μετά την εκστρατεία μαζικής φυλάκισης (στα αγγλικά) που ξεκίνησε το 2022, η κατάσταση τα τελευταία χρόνια έχει βελτιωθεί θεαματικά.
Προφανώς, όπως σε ολόκληρη τη Λατινική Αμερική και όχι μόνο, πρέπει να χρησιμοποιείς την κοινή λογική. Απόφευγε να περπατάς μόνος στις φτωχές συνοικίες των πόλεων, ειδικά το βράδυ, και, στην απίθανη περίπτωση που σου συμβεί κάτι, μην προβάλεις αντίσταση για κανένα λόγο και θα δεις ότι δεν θα έχεις κανένα πρόβλημα.
Οργανώνεις ταξίδι στο Ελ Σαλβαδόρ; Ρίξε μια ματιά σε αυτά τα άρθρα:
Συμβουλές για να οργανώσεις ένα οικονομικό ταξίδι
Ποιο σακίδιο ταξιδιού να διαλέξεις
Έχεις κάποια ερώτηση; Ή νεότερες πληροφορίες; Μη διστάσεις να αφήσεις ένα σχόλιο ή να μου γράψεις στο Instagram!
Αφού στον ιστότοπό μου δεν υπάρχουν πια διαφημίσεις, αν σου φάνηκε χρήσιμο το άρθρο, μπορείς να αγοράσεις την ταξιδιωτική σου ασφάλεια μέσα από κάποιον από τους συνδέσμους αυτής της σελίδας. Έτσι στηρίζεις τη δουλειά μου χωρίς καμία επιπλέον επιβάρυνση για σένα. Αν ζεις στην ΕΕ ή στο Ηνωμένο Βασίλειο, σου προτείνω την True Traveller. Για όλους τους υπόλοιπους, σου προτείνω την HeyMondo, με την οποία έχεις έκπτωση 5%. Ευχαριστώ για τη στήριξη!
Για δωρεές / εικονικές πίτσες και μπίρες 🙂